Czy na pewno rośliny się ostrzegają? A może nawzajem się szpiegują?

3 lutego 2025, 10:10

Rośliny lądowe połączone są za pomocą złożonych podziemnych sieci. Tworzone są one z korzeni roślin oraz żyjących z nimi w symbiozie grzybów mikoryzowych. Dzięki tej współpracy rośliny otrzymują substancje odżywcze jak związki mineralne czy hormony, grzyby zaś korzystają ze związków wytwarzanych przez rośliny w czasie fotosyntezy. Poszczególne sieci kontaktują się ze sobą, wymieniając zasoby i informacje. Wiemy, że gdy jedna z roślin zostanie zaatakowana przez roślinożercę lub patogen, jej sąsiedzi zwiększają aktywność swoich mechanizmów obronnych.



Udana próba terapii genowej dla ludzi

14 maja 2008, 12:40

Próba terapii genowej, mającej na celu zastąpienie uszkodzonego genu CLN2 jego poprawną wersją, pozwoliła na znaczne spowolnienie rozwoju objawów choroby neurodegeneracyjnej związanej z obecnością jego nieprawidłowej kopii. Jest to bardzo ważny krok naprzód w rozwoju terapii genowych, a powodzenie próby będzie najprawdopodobniej oznaczało lawinowe uruchomienie analogicznych prób skierowanych na leczenie innych chorób genetycznych.  


Od mutacji w glejakach do nowej metody produkcji nylonu

24 września 2012, 10:45

Sekwencjonując genomy nowotworów, naukowcy z Duke Cancer Institute odkryli cząsteczkę umożliwiającą wytwarzanie tańszego i bardziej ekologicznego nylonu (Nature Chemical Biology).


Wspierający jak neandertalczyk

30 października 2017, 10:58

Shanidar 1, neandertalczyk, którego szczątki odkryto w 1957 r. w jaskini Szanidar w Kurdystanie, dożył dzięki pomocy innych słusznego wieku czterdziestu kilku lat. Stało się tak, mimo że w wyniku licznych urazów/chorób (np. utraty przedramienia) oraz głuchoty nie mógł polować czy wystrzegać się drapieżników.


Badania nad szympansami pokazują, jak ewoluowały ludzkie zdolności inżynieryjne

3 kwietnia 2025, 09:27

Badania nad szympansami pomogą zrozumieć nam, jak u człowieka rozwinęły się zdolności inżynieryjne. Pierwsze narzędzia, jakimi posługiwali się ludzie, zostały wykonane z nietrwałych materiałów, nie zachowały się, więc nie możemy ich badać. Na szczęście możemy przyglądać się, w jaki sposób narzędzi używają zwierzęta. Naukowcy z Wielkiej Brytanii, Portugalii, Mozambiku, Tanzanii i Niemiec zauważyli, że szympansy przygotowujące patyki, by łowić nimi termity z gniazd, wykazują się pewną wiedzą inżynieryjną, celowo wybierając odpowiednio elastyczne gałęzie.


Pierwsza taka lista TOP500

18 czerwca 2008, 15:07

Na opublikowanej właśnie 31. edycji listy TOP500, na której wymieniono 500 najpotężniejszych komputerów świata, po raz pierwszy w historii znalazła się maszyna o wydajności przekraczającej 1 petaflops. Po raz pierwszy też lista uwzględnia pobór mocy poszczególnych superkomputerów. W końcu, po raz pierwszy w historii polski superkmputer uplasował się tak wysoko.


Robot do nauki kaligrafii

17 października 2012, 11:01

Czy robot może zastąpić tradycję przekazywania wiedzy z pokolenia na pokolenie w ramach praktykowania? Wg naukowców z Keio University, jak najbardziej tak, stąd pomysł na maszynę, która co do joty potrafi odtworzyć ruchy mistrzów kaligrafii.


Lek przeciwko tasiemcom precyzyjnie walczy z komórkami rakowymi

15 listopada 2017, 15:30

Nitazoksanid (NTZ), lek stosowany w terapii tasiemczyc czy lambliozy, zwalcza raka prostaty.


Historia trądu pisana na nowo. Choroba nie została przywieziona do Ameryki przez kolonizatorów

30 maja 2025, 08:30

Historia chorób jest nierozerwalnie połączona z historią ludzkości. Trąd jest jedną z najsłynniejszych chorób prześladujących nasz gatunek. Od dawna uważa się, że do obu Ameryk został on zawleczony przez europejskich kolonistów. Jednak naukowcy z Instytutu Pasteura, francuskiego Narodowego Centrum Badań Naukowych, University of Colorado i innych instytucji oznajmili właśnie, że Mycobacterium lepromatosis jest obecna w Amerykach od co najmniej 1000 lat. Pojawiła się zatem przed europejską kolonizacją.


Dłonie pomagają w widzeniu

14 lipca 2008, 16:18

Położenie dłoni wpływa na to, jak dokładnie coś widzimy. Zespół profesora Richarda A. Abramsa z Washington University w St. Louis zademonstrował, że ludzie przeprowadzają dokładniejszą inspekcję obiektu, jeśli trzymają go w rękach lub w ich pobliżu. Ta odruchowa i nieświadoma reakcja pozwala stwierdzić, jak się posługiwać danym przedmiotem albo, w razie gdy jest niebezpieczny, jak się przed nim chronić (Cognition).


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk